Renowacja i rewitalizacja Spichlerza Gropiusa



Historia Spichlerza

Spichlerz Gropiusa, zlokalizowany w malowniczym Jankowie, stanowi jedno z najwcześniejszych dzieł architektonicznych Waltera Gropiusa, założyciela słynnej szkoły Bauhaus. Wybudowany w 1906 roku, obiekt pierwotnie służył jako część większego kompleksu folwarcznego, pełniąc funkcje gospodarcze dla okolicznych posiadłości. Po II wojnie światowej spichlerz był wykorzystywany przez Państwowe Gospodarstwo Rolne, a jego degradacja postępowała w miarę upływu lat, aż do ostatecznego zaprzestania użytkowania. Mimo historycznej wartości, budynek popadł w zapomnienie i ruinę, zagrażając jego dalszemu istnieniu.


Stan Obecny i Proces Rewitalizacji

W 2021 roku Fundacja Warsaw Bauhaus przejęła odpowiedzialność za ten zabytkowy obiekt, rozpoczynając skomplikowany proces renowacji. Zmierzając ku celowi odnowienia i przekształcenia spichlerza w przestrzeń kreatywnego spotkania i interdyscyplinarnych inicjatyw, Fundacja podjęła się zabezpieczenia struktury przed dalszymi uszkodzeniami. Pierwsze kroki obejmowały zabezpieczenie dachu i fundamentów, aby zapewnić stabilność budynku. Jednocześnie rozpoczęto prace konserwatorskie, mające na celu zachowanie oryginalnych elementów architektonicznych, które są świadectwem unikalnego stylu Gropiusa. Te działania są nie tylko krokiem w kierunku odnowy fizycznej, ale także odzyskiwania znaczenia spichlerza jako miejsca dziedzictwa kulturowego i artystycznego.

Pod koniec roku 2023 otrzymaliśmy niezbędne pozwolenia na rozpoczęcie remontu zabytku.Dzięki pełnej dokumentacji mogliśmy złożyć wnioski o dofinansowanie do Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego, do Zachodniopomorskiego Urzędu Marszałkowskiego oraz do Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w Szczecinie.
Priorytetem prac w roku 2024 było usunięcie stanu awarii budynku oraz przywrócenie pierwotnej estetyki, z nadzieją, że w następnych latach zadbamy o przywrócenie dawnej świetności budynku.

Zdjęcie poniżej prezentuje stan budynky przed i po remoncie.

Przeprowadzono również niezbędny i pilny remont ścian wschodniej i południowej spichlerza, w tym wykucie uszkodzonych cegieł, zszycie prętami pęknięć i rys w murze elewacji wschodniej; przemurowano uszkodzone fragmenty ścian ceglanych i uzupełniono ubytki; umyto cokół kamienny i wykuto cementowe uzupełnienia; wzmocniono fugi między kamieniami cokołu oraz stworzono nowy system odprowadzania wody deszczowej.

Głównym zadaniem budowlano-konserwatorskim było wzmocnienie, uzbrojenie i stabilizacja fundamentów. Dzięki prawidłowo zastosowanym metodologiom uzbrojenia i stabilizacji fundamentów zmniejszono znacznie ryzyko awarii budowlanej i zatrzymano proces osuwania się budynku i pękania ścian.

Poniższe zdjęcia prezentują stan budynku po remoncie.


Dla porównania, stan budynku przed remontem.

Strategicznym celem zadania jest zachowanie materialnego dziedzictwa kulturowego, realizowanego poprzez prace budowlano-konserwatorskie oraz w przyszłości udostępnienie zabytku na cele artystyczno- edukacyjne.

Przyszłość Spichlerza i Jego Rola w Społeczności

Fundacja Warsaw Bauhaus ma ambitne plany, by Spichlerz Gropiusa stał się sercem Międzynarodowego Centrum Współpracy Twórczej, które będzie gościć artystów, naukowców, studentów oraz lokalną społeczność, stając się żywym laboratorium kreatywności. Rewitalizacja spichlerza ma na celu nie tylko jego odnowę, ale również przekształcenie go w miejsce, gdzie tradycja spotyka nowoczesność w kontekście interdyscyplinarnego dialogu i współtworzenia. Poprzez te działania, Fundacja nie tylko przywraca budynek do życia, ale również przyczynia się do ożywienia lokalnej społeczności, tworząc przestrzeń otwartą na wymianę kulturalną i społeczną, które będą miały wpływ na rozwój regionalny i międzynarodowy.